1. ZAMAN AŞAMI SÜRESİ 10 YILDAN 5 YILI İNDİRİLMİŞTİR.

 

12.10.2017 Tarihinde kabul edilmiş olan 7036 Sayılı İş Mahkemeleri Kanunu ile getirmiş olan yeniliklerden birisi de ZAMAN AŞAMI SÜRELERİ ile ilgilidir. Kanunun 15. Maddesi ile 4857 Sayılı Kanunun Ek 3. Madde Eklenmiş bu madde ile aşağıdaki hususlarda zaman aşımı süresi 5 Yıl olarak düzenlenmiştir.

 

  • Kıdem Tazminatı davaları
  • İş Sözleşmesinin bildirim şartına uyulmaksızın feshinden kaynaklanan Tazminat ödemelerine ilişkin davalar
  • Kötü Niyet Tazminatı davası
  • İş Sözleşmesinin eşit davranma ilkesine uyulmaksızın feshinden kaynaklanan tazminat davaları

 

  1. 5510 SAYILI SGK KANUNUNDAN KAYNAKLANAN UYUŞMAZLIKLARDA DAVA AÇILABİLME ŞARTI GETİRİLMİŞTİR.

 

31.05.2006 Tarih ve 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile diğer sosyal güvenlik mevzuatından kaynaklanan uyuşmazlıklarda, hizmet akdine tabi çalışmaları nedeniyle zorunlu sigortalılık sürelerinin tespiti talepleri hariç olmak üzere diğer tüm uyuşmazlıklara dava açılmadan önce Sosyal Güvenlik Kurumuna başvurulması zorunluluğu bulunmaktadır.

Eğer yapılmış olan başvuruya, Kurum tarafından 60 (Altmış) gün içerisinde cevap verilmemiş ise, talep reddedilmiş sayılacaktır.

Bu durumda, Kuruma karşı dava açılabilmesi için, mutlaka taleplerin reddedilmesi veya reddedilmiş sayılması gerekmektedir.

Kuruma başvuruda geçirilecek süre zamanaşımı ve hak düşürücü sürelerin hesaplamasında dikkate alınmayacaktır.

Diğer taraftan; Hizmet akdine tabi çalışmaları nedeniyle zorunlu sigortalılık sürelerinin tespiti talebi ile işveren aleyhine açılacak, davalarda,   dava ilgili mahkeme tarafından, Kuruma resen ihbar edilecektir. Yapılan bu İhbar üzerine davaya, davalı yanında feri müdahil olarak katılan Kurum, yanında katıldığı taraf başvurmasa dahi kanun yoluna başvurabilecektir.

Kuruma, yargılama sonucu verilecek karara, kararın kesinleşmesinden sonra uygulama yükümlülüğü getirilmiştir.

 

 

 

  1. İŞ MAHKEMELERİN BAKABİLECEĞİ DAVALAR BELİRGİNLEŞTİRİLMİŞTİR.

İş Mahkemeleri Kanununun GÖREV Başlıklı 5. Maddesi altında yer alan düzenleme uyarınca İş Mahkemeleri aşağıda uyuşmazlıklara bakacaklardır.

  1. 4857 Sayılı İş Kanununa tabi olarak bir işyerinde Hizmet Akdi İle çalışanlar,
  2. 5953 Sayılı Gazetecilik Kanunu uyarınca Gazeteci olarak sıfatı ile Hizmet Akdine bağlı olarak çalışanlar,
  3. 6098 Sayılı Borçlar Kanununun İkinci Kısmının Altıncı Bölümünde düzenlenen Hizmet Akitlerine tabi olarak çalışanlar İle bunların işvereni veya işveren vekilleri arasında iş ilişkisi nedeniyle sözleşmeden veya kanundan doğan her türlü hukuk uyuşmazlıklarına
  4. İdari Para cezalarına karşı yapılan itirazlara
  5. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) veya Türkiye İş Kurumunun (İŞKUR) taraf olduğu iş ve sosyal güvenlik mevzuatından kaynaklanan uyuşmazlıklara (5510 Sayılı Kanunun 4. Maddesinde sözü edilen 5434 Sayılı Kanundan kaynaklanan uyuşmazlıklar hariç tutulmuştur. )ve
  6. Diğer kanunlarda İş Mahkemelerinin görevli olduğu belirtilen uyuşmazlıklara ilişkin davalara bakabileceklerdir.

 

  1. BAZI KARARLARDA ÜST MAHKEMEYE TEMYİZ HAKKI  KALDIRILMIŞTIR.

 

  1. 4857 Sayılı İş Kanununun 20. Maddesi uyarınca açılan fesih bildirimine itiraz davalarında verilen kararlar.

Yazarın Notu

(4857 Sayılı İş Kanununun 20. Maddesinde yer alan düzenleme uyarınca;“ İş sözleşmesi feshedilen işçi, fesih bildiriminde sebep gösterilmediği veya gösterilen sebebin geçerli bir sebep olmadığı iddiası ile fesih bildiriminin tebliği tarihinden itibaren bir ay içinde iş mahkemesinde dava açabiliyor ve Dava seri muhakeme usulüne göre iki ay içinde sonuçlandırıldıktan sonra, taraflar mahkemece verilmiş olan bu karara karşı YARGITAY nezdinde Temyize gidebiliyorlardı.)

 

  1. İşveren tarafından Toplu İş Sözleşmesi veya işyeri düzenlemeleri uyarınca işçiye verilen  disiplin cezaların iptali için açılan davalarda veriler kararlar
  2. 6356 Sayılı Sendikalar ve Toplu iş Sözleşmesi Kanunu 24. Maddesinin 1. Ve 5. Fıkralarında yer alan davalar.

Yazarın Notu

  1. Maddenin 1. Fıkrasında yer alan düzenleme uyarınca, İşverenin, işyeri sendika temsilcilerinin iş sözleşmelerini haklı bir neden olmaksızın ve/veya nedenini yazılı olarak açık ve kesin şekilde belirtmeksizin feshetmesi halinde, Fesih bildiriminin tebliği tarihinden itibaren bir ay içinde, temsilci veya üyesi bulunduğu sendika İş Mahkemesinde dava açabiliyordu.
  2. 6356 Sayılı Sendikalar ve Toplu iş Sözleşmesi Kanunu 34. Maddesinin 4. Fıkrasında yer alan davalar.

Yazarın Notu

  1. Maddenin 4. Fıkrasında yer alan düzenleme de; (İşletme toplu iş sözleşmesi yapılacak işyerlerinin aranılan niteliğe sahip olup olmadıklarına ilişkin uyuşmazlıklar, işletme merkezinin bulunduğu yerdeki mahkemede on beş gün içinde karara bağlanır. (Değişik cümle: 12/10/2017-7036/32 md.) Karar hakkında istinaf yoluna başvurulması hâlinde bölge adliye mahkemesi on beş gün içinde kesin olarak karar verir.)hükmü bulunmaktadır.

 

  1. 6356 Sayılı Sendikalar ve Toplu iş Sözleşmesi Kanunu 53. Maddesinin 1. Fıkrasında yer alan davalar.

Yazarın Notu

  1. Maddenin 4. Fıkrasında yer alan düzenleme de; (Uygulanmakta olan bir toplu iş sözleşmesinin yorumundan doğan uyuşmazlıklarda sözleşmenin taraflarınca dava açılabilir. Mahkeme en geç iki ay içinde karar verir. (Değişik cümle: 12/10/2017-7036/35 md.) Karar hakkında istinaf yoluna başvurulması hâlinde bölge adliye mahkemesi, uyuşmazlığı iki ay içinde kesin olarak karara bağlar) hükmü bulunmaktadır.
  2. 6356 Sayılı Sendikalar ve Toplu iş Sözleşmesi Kanunu 71.. Maddesinin 1. Fıkrasında yer alan davalar.

Yazarın Notu

  1. Maddenin 1. Fıkrasında yer alan düzenleme de; (Taraflardan her biri, karar verilen veya uygulanmakta olan bir grev veya lokavtın kanun dışı olup olmadığının tespitini mahkemeden her zaman talep edebilir. Mahkeme bir ay içinde karar verir. (Değişik cümle: 12/10/2017-7036/36 md.) Karar hakkında istinaf yoluna başvurulması hâlinde bölge adliye mahkemesi bir ay içinde kesin olarak karar verir. Verilecek karar, tarafları, işçi ve işveren sendikasının üyelerini bağlar ve ceza davaları için kesin delil teşkil eder) hükmü bulunmaktadır.
  2. 4688 Sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanununun 10. Maddesinin 8. Fıkrası

Yazarın Notu

10 Maddenin 8. Fıkrasında yer alan düzenleme de;  (…Yukarıdaki hükümlere aykırı hareket eden sendika şubesi, sendika veya konfederasyon yönetim kuruluna; üyelerinden birinin veya durumu tespit eden Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının başvurusu üzerine, iş davalarına bakmakla görevli mahkeme kararı ile işten el çektirilir. Bu takdirde görevli mahkeme, genel kurulu kanun ve tüzük hükümleri gereğince altmış günü geçmemek kaydıyla en kısa zamanda toplamak ve yeni yönetim kurulu seçilinceye kadar cari işleri yürütmekle görevli olmak üzere Medenî Kanun hükümleri gereğince bir veya üç kayyım tayin eder. ) hükmü yer almaktadır.

  1. 4688 Sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanununun 14. Maddesinin 4. Fıkrası

Yazarın Notu

14Maddenin 4.  Fıkrasında: (Üyelik başvurusu, sendika tarafından en çok otuz gün içinde reddedilmediği takdirde üyelik istemi kabul edilmiş sayılır. Haklı bir sebep gösterilmeden üyeliği kabul edilmeyen kamu görevlisinin, bu kararın kendisine tebliğinden itibaren otuz gün içinde iş davalarına bakmakla görevli mahallî mahkemede dava açma hakkı vardır.) düzenlemesi yer almaktadır.

 

Dr. İbrahim OĞUR

  1. Baş İş Müfettişi

Yorum Yok

Yorumlara kapalı